'ΣΑΝΤ: Δεν βλέπω την ψυχή μου, γνωρίζω και αισθάνομαι μόνο το σώμα μου!... Το σώμα αισθάνεται, το σώμα σκέφτεται, το σώμα υποφέρει, το σώμα απολαμβάνει! Ω Ιουλιέττα, αγαπημένη φίλη μου, μην έχεις καμιά αμφιβολία, πεθαίνουμε ολόκληροι. Μόλις κόψει το νήμα η Μοίρα, ο άνθρωπος δεν είναι πλέον παρά μια μάζα ανίκανη να παράγει τις κινήσεις που το άθροισμά τους αποτελούσε τη ζωή.
ΙΟΥΛΙΕΤΤΑ: Όμως η αθανασία της ψυχής, ακόμη κι αν είναι μια αυταπάτη, δεν είναι μια παρηγοριά για τους δυστυχισμένους; Δεν είναι γλυκιά;... Δεν είναι για τον άνθρωπο ένα αγαθό το να πιστεύει πως θα μπορεί να επιβιώσει μετά το θάνατό του και ν’ απολαύσει κάποια μέρα στον ουρανό μια ευτυχία που του την έχουν αρνηθεί στη γη;
ΣΑΝΤ: Η φιλοσοφία δεν είναι σε καμιά περίπτωση η τέχνη του παρηγορείν τους αδυνάτους· άλλον σκοπό δεν έχει απ’ το να κάνει ευθύβολο το πνεύμα και να ξεριζώνει απ’ αυτό τις προκαταλήψεις. Δεν είμαι καθόλου παρηγορητικός εγώ, Ιουλιέττα, είμαι αληθινός.
(Απότομα φως).
ΙΟΥΛΙΕΤΤΑ (επιθετική): Τι θ’ απογίνω; Αυτό το σκοτάδι με τρομάζει, αυτή η αιώνια εκμηδένιση...
ΣΑΝΤ: Και τι ήσουν, παρακαλώ, πριν γεννηθείς; Μερικά μόρια ύλης. Ευχαριστιόσουν; Όχι. Υπέφερες; Όχι. Είναι τόσο οδυνηρή αυτή η κατάσταση; Και η βεβαιότητα ότι δεν θα υπάρχεις για πάντα, είναι πιο απελπιστική από τη βεβαιότητα ότι δεν υπήρχες από πάντα;
(Έξω ξαναρχίζουν οι σφυριές).
ΙΟΥΛΙΕΤΤΑ (ξαναπιάνει το παιχνίδι): Αν ήσουν δυστυχισμένη, Ντελμπέν, δεν θα σου ήταν ευχάριστο να σε παρηγορούν;
ΣΑΝΤ (Ντελμπέν): Θα ήξερα να υποφέρω χωρίς να διαμαρτύρομαι, χωρίς να εκλιπαρώ τη βοήθεια κανενός... Πίστεψέ με, Ιουλιέττα, προσπάθησε να πειστείς: όσο λιγότερο ευαίσθητοι είμαστε, τόσο λιγότερο θλιβόμαστε και τόσο περισσότερο προσεγγίζουμε την αληθινή ανεξαρτησία. Είμαστε πάντα θύματα δύο και μόνο πραγμάτων, είτε της δυστυχίας των άλλων είτε της δικής μας: αν αρχίσουμε να είμαστε σκληροί απέναντι στις πρώτες, οι δεύτερες δεν πρόκειται πλέον να μας αγγίξουν.
ΙΟΥΛΙΕΤΤΑ: Οι συνέπειες αυτής της απάθειας θα είναι κατ’ ανάγκην εγκλήματα.
ΣΑΝΤ: Και τι σημασία έχει αυτό! Δεν πρέπει να συνδέεται κανείς ιδιαίτερα ούτε με το έγκλημα ούτε με την αρετή, αλλά μ’ εκείνο που τον κάνει ευτυχισμένο. Ο πρώτος νόμος που η φύση μού δείχνει, είναι το να ευφραίνομαι. Νιώσαμε απόλαυση; Αυτό είν’ όλο κι όλο που χρειάζεται.
ΙΟΥΛΙΕΤΤΑ: Εις βάρος κάποιου άλλου;
ΣΑΝΤ: Εκείνο που λιγότερο μ’ απασχολεί στον κόσμο, είναι η τύχη των άλλων· δεν πιστεύω ούτε κατά διάνοια σ’ αυτό το δεσμό αδελφότητας για τον οποίο ακατάπαυστα μιλούν οι ανόητοι. Κι επειδή τον έχω αναλύσει όπως πρέπει, γι’ αυτό και τον ανατρέπω.'
Ζαν-Μισέλ Γκιγερί, Μαρκήσιος Ντε Σαντ και Ιουλιέττα, μτφρ. Δημήτρης Δημητριάδης, εκδ. Εξάντας