
'Στην πολιτική της έκφανση η έννοια της ελευθερίας, της δυνάμεως δηλαδή ελέγχου της ζωής μας, διασπάται σε επιμέρους συνιστώσες και αναφέρεται στην εθνική, κοινωνική, οικονομική και πνευματική ελευθερία. Η βαθύτερη κατανόηση της φύσης της απαιτεί την ανάλυση της εξελικτικής της δυναμικής η οποία διέπει τις θεμελιώδεις δομές αλλά και τις συμπεριφορές της Φύσεως, απ' όπου τεκμαίρονται και οι περιορισμοί της. Η απεριόριστη ελευθερία δυνατοτήτων στην εξελικτική έκβαση ενός φαινομένου αποτελεί μια θεωρητική σύλληψη η οποία υπάρχει «εν δυνάμει» μέχρι της εκδηλώσεώς της πορείας του φαινομένου που κρυσταλλοποιεί μία από τις πολλαπλές δυνατότητες εξελίξεώς του. Στη Φυσική οι διακριτές υλικές οντότητες χαρακτηρίζονται από βαθμούς ελευθερίας. Παντού και πάντα υπάρχει το «κλουβί» που την περιορίζει. Είναι όμως σημαντικό αν τα κάγκελα του είναι ορατά ή όχι, αν δηλαδή οι περιορισμοί της είναι ασφυκτικοί, άμεσοι και οφθαλμοφανείς, ή υπέρλεπτοι, έμμεσοι και αδιάγνωστοι με γυμνό οφθαλμό.
Στην κοινωνική δυναμική η ελευθερία του ατόμου χαρακτηρίζεται από το «μέτρο» της, αλλιώς τη «μέση επιτρεπόμενη διαδρομή» της, το όριο δηλαδή πέραν του οποίου η όποια εκδήλωση ατομικής ελευθερίας έρχεται σε σύγκριση με τη σφαίρα ελευθερίας του άλλου. Άτομα σε ευσταθή κοινωνικά σύνολα κρατούν τις αποστάσεις τους όπως οι σκατζόχοιροι σε μια υποθετική κοινωνία, που πλησιάζουν μια κρύα νύχτα του χειμώνα κοντά ο ένας στον άλλο για να ζεσταθούν, αλλά όχι και τόσο κοντά ώστε οι βελόνες τους να διεισδύουν αμοιβαία κεντώντας τα σώματά τους και προκαλώντας τους ενόχληση ή βλάβη. Το «μέτρο της ελευθερίας» είναι μια κοινωνική σταθερά για τον προσδιορισμό της οποίας απαιτούνται παραδόσεις και παιδεία βάθους, έκφανση των οποίων είναι η «κουλτούρα της ελευθερίας» μιας κοινωνίας που διασφαλίζει ότι το όνειρο του ενός δεν γίνεται εφιάλτης του άλλου.'
Χρίστος Γούδης, Ανατομία της Δεξιάς: Κριτική μιας Σύμμεικτης Ιδεολογίας Καθαρού Λόγου και «Παράνοιας», εκδ. Κάκτος